Ongeschreven regels die weet je alleen als je er onderdeel van bent. Als buitenstaander zijn die ongeschreven regels moeilijk te ontrafelen.
Vanuit mijn Gele drijfveer intrigeert mij dat. Waarom werkt het zo? Wat zijn dan die ongeschreven regels? En nadat ik dan voor mijn gevoel de boel enigszins heb doorgrond, betrap ik mijzelf ook vaak op de reactie: maar dat is toch helemaal niet logisch? Nee logisch zijn de ongeschreven regels van Paars niet, in de ogen van Geel dan.
Omdat ik het wil snappen, hoe werkt het dan in die groep, team, wereld, verslind ik boeken die daarover gaan. Boeken die over de Hema, Ahold, Unilever, ING, vastgoedfraude, PCM en recent de toeslagenaffaire zijn voor mij dan ook echt heerlijk om te lezen. Waarom is het gegaan zoals het gegaan is. Wat speelde daarin mee?
Denk dat deze fascinatie ooit (1998) begonnen is bij het eerste boek van Joris Luyendijk 'een goede man slaat soms zijn vrouw.' Daarin beschrijft hij hoe hij als student in Cairo gaat studeren en wat hij meemaakt, fascinerend.
En daarna heb ik elk boek van hem gelezen. En nu ligt dus op mijn nachtkastje zijn nieuwste boek van hem 'De zeven vinkjes'. Hij heeft het al snel over de tijd die hij meemaakte bij the Guardian. Hoe hij zich ging aanpassen aan de ongeschreven regels die er heersten.
Hij lette op zijn Britse uitspraak dus geen tomééto maar tomàto. Hij veranderde zijn deodorant, zijn kleding maar hij bleef er niet bij horen. En hoe goed zijn woordenschat en grammatica ook zijn hij voelt zich altijd buitenstaander. Bijvoorbeeld als iemand een zin herhaalt uit een Britse reclame waar hij niet mee is opgegroeid en het dus niet begrijpt.
Is in het Nederlands natuurlijk net zo. De verwijzingen die wij hebben naar reclames of naar een Postbus 51 zijn voor buitenstaanders ook moeilijk te snappen.
En precies dat is wat ik ook in teams zie gebeuren. In teams waar veel oudgedienden zitten en waar je dan als nieuweling bijkomt. De grapjes of de one-liners van 10 jaar geleden. Jij hebt geen idee waar het over gaat maar iedereen moet lachen.
Moeilijk om je dan staande te houden. In eerste instantie zie je dan dat iemand zich probeert aan te passen aan de normen en waarden die heersen. Net zoals Joris Luyendijk beschrijft, andere deo, andere kleding. Maar dat is het toch altijd net niet. Die ongeschreven regels zijn niet voor niets ongeschreven.
En voor de Paarse drijfveer een manier om duidelijk onderscheid te maken of jij tot de groep behoort of dus niet. Voor een nieuweling het team kan dat niet fijn zijn.
Voor de leden van het team die wel bij de groep horen heeft het iets positiefs. Ze weten dat ze altijd kunnen terugvallen op de groep (we have your back).
En zo kan het voor de Gele drijfveer totaal onbegrijpelijk en niet rationeel zijn voor Paars zijn ongeschreven een gegeven en dus niet te bediscussiëren.
En? Heb jij nog voorbeelden van ongeschreven regels waar je als buitenstaander tegenaan bent gelopen?
Vrijheid? Structuur? Of allebei?
Zojuist zag ik een video van iemand die beschreef dat hij een schema had gemaakt voor 6 weken. Een tijdschema waarin hij had
